Երբ երեք տարի առաջ Աղունիկ Հազրյանը դարձավ գյուղապետ Շիրակի մարզի Ամասիայի տարածաշրջանի Արեգնադեմ գյուղում, չէր պատկերացնում, որ որպես կին ամեն օր պիտի ապացուցի, որ արժանի է այդ պաշտոնին:

«Հայկական մտածողությամբ` կինը չպետք է ղեկավար լինի, կինը պետք է միայն երեխաներ մեծացնի ու խոհանոցում լինի: Բայց ես դա սխալ եմ համարում, եթե կնոջ մեջ կա պոտենցիալ, պետք է այն օգտագործել, և ես այսօր ապացուցել եմ, որ ունեմ այդ հնարավորությունը»,- ասում է այս տարվա աշնանը արդեն երկրորդ անգամ գյուղապետ ընտրված 44-ամյա Հազրյանը: (Հայաստանի 866 գյուղապետերից միայն 23-ն կին` 2,5 տոկոսը:)

«Գյուղում գոյություն ունի տղամարդկանց խումբ թե տեսակ ասեմ, ովքեր չեն ընդունում, որ ես իրենց գյուղի ղեկավարն եմ: Ասում են` շատ լավ աղջիկ է, շատ լավ աշխատում է, բայց կին է, փեշ է հագնում: Ես էլ աշխատում եմ փեշ չհագնել, տաբատով միշտ լինեմ»:

Տաբատով ու մեքենայով նա շրջում է գյուղում, հանդիպում գյուղացիների հետ:

«Մեքենայի համար էլ էին խոսում` կնիկ մարդը ռույլի հետ ինչ գործ ունի և այլն, և այլն: Հետո արդեն սովորական դառավ, մեկ էլ տեսնեմ` գալիս են այդ նույն տղամարդիկ ու խնդրում, թե` Աղուն ջան, ինչ կլինի` էստեղ տար, էնտեղ տար»:

Հազրյանը, ի տարբերություն շատերի, հնարավորություն ունեցել է թե՛ Գյումրի, թե՛ Երևան տեղափոխվելու, բայց չի գնացել, Արեգնադեմում (բնակչությունը` 350) հաստատվելով`կապվել է գյուղին ու այն արդեն հավասարապես իրենն է համարում, ինչպես և ծննդավայր Գանձան:

Երկրաշարժից հետո, երբ Արեգնադեմում ու Ամասիայի տարածաշրջանի մյուս գյուղերում բնակվող ադրբեջանցիները լքեցին դրանք, այստեղ սկսեցին տեղափոխվել Ախալքալաքից (Վրաստան):

«1989-ի մարտին եմ ամուսնացել և ամուսնուս հետ տեղափոխվել այստեղ, քանի որ որպես նորաստեղծ ընտանիք այնտեղ ապրելու հնարավորություններ քիչ ունեինք,- ասում է նա: - Ամուսինս ինքն էր խրախուսում, միշտ ասում էր` դու որ գյուղապետ դառնաս, այս գյուղը կծաղկի: Երևի այնքան ասեց, ես էլ որոշեցի»:

Ընտրություններում երկու անգամ էլ իր հետ պայքարող թեկնածուները տղամարդիկ են եղել, ու եթե առաջին անգամ նա ստիպված էր ցույց տալ ու համոզել, որ ուզում է գյուղի անմխիթար վիճակը բարելավել, ապա երկրորդ անգամ հպարտությամբ հատ-հատ թվարկում էր` ինչ է արել գյուղի համար ու դեռ ինչ կանի:


«Գյուղը քանդվում էր, չկար էն ուժը, էն պոտենցիալը, որ գյուղը վերականգներ, առանց այն էլ քանդված գյուղ էր, և քանի որ առաջին հայ երեխան այս գյուղում ծնված առաջնեկս` Անդրանիկն է եղել, որոշեցի, ես ձեռքս վերցնեմ գյուղը վերականգնելու գործը»,- ասում է Հազրյանը` համոզված` կինն ավելի վստահելի է, ավելի պատասխանատու:

Նրա գյուղապետ դառնալուց հետո գյուղում շատ բան է փոխվել, Արեգնադեմը սկսել է տարբեր ծրագրերի մասնակցել, սուբսիդավորում է ստացել կառավարությունից, ֆինանսավորում ու օգնություն է ստացել միջազգային ու տեղական տարբեր կազմակերպություններից:

Այդ ընթացքում կահավորվել ու գույքով է ապահովվել գյուղի բուժկետը, կառուցվել է գյուղի արևելյան և արևմտյան մասերն իրար միացնող կամուրջը. «Տեղատարափ հորդառատ անձրևների հեղեղը քշել-տարել էր նախկին կամուրջն, ու նույնիսկ բարեկամները չէին կարողանում իրար տուն գնալ. պետք է շրջանցեին ողջ գյուղը, իսկ ձմռան ամիսներին շատ դժվար էր ու վտանգավոր գայլերի պատճառով»:

Գյուղի հիմնական խնդիրն այն է, որ մարդիկ առաջին իսկ հնարավորության դեպքում լքում են այն: «Դժվար է այստեղ ապրուստ ստեղծելը, իմ ամուսինն էլ Հայաստանում չէ, տարվա 8 ամիսը Ռուսաստանում է, 4-ը` այստեղ: Բայց այլ կերպ հնարավոր չէ, ուզում ենք երեխաների համար մի բան ստեղծել»,- իր երեք երեխաների ապագայով է մտահոգ Հազրյանը:

Նույն մտահոգությամբ էլ գյուղի մասին է խոսում. «Այս տարի կառավարության հատկացրած 5 մլն դրամ (16,500 դոլար) է գյուղ մտել, որը բաժանվել է հողը մշակողներին, դա մեծ աջակցություն էր գյուղացու համար: Շուտով նաև ճանապարհների փոսալցում ենք անելու, ինչպես նաև օգնելու ենք թաղամասերից մեկի ջրագծի վերանորոգմանը, և այս ամենը մինչև 70 տոկոս հասած հարկահավաքության շնորհիվ»:

Հազրյանը համոզված է. երկրորդ անգամ ընտրվել է, քանի որ հավատարիմ իր խոստումներին` կատարել է նախընտրական ծրագիրը.

«Մի գլոբալ խնդիր է մնացել` միջնակարգ դպրոցի շենքի հարցը, որը կախված չէ ինձնից: Կառավարությունը պետք է այն ընդգրկի իր ծրագրերում, ես նույնիսկ խոսել եմ մի քանի պատգամավորների հետ, նաև վարչապետին եմ գրել, ով նամակս ուղարկել է տարածքային կառավարման նախարարություն, բայց դեռևս պատասխան չունեմ»:

Հազրյանը, սակայն, մարդկանց այն տեսակին է պատկանում, ում համար «հույսը միշտ վերջինն է մեռնում»: «Երբեմն ողջ գիշեր համակարգչի առաջ նստած ծրագրեր եմ գրում: Եղել են դեպքեր, որ օրվա մեջ երկու անգամ գնացել եմ գյուղից 150 կմ հեռավորության վրա գտնվող Երևան և հետ եկել:

Դժվար է համատեղել ընտանիքն ու գործը, քանի որ այս գործը ժամը 9-ից 6-ը չէ: Դժվար է լինել և կին, մայր, և հարս 84 տարեկան սկեսրայրի համար, և գյուղապետի պարտականությունները կատարել,- ասում է Հազրյանը: - Բայց չեմ տրտնջում, ինչ կարողանամ` անելու եմ»: