Հունվարի 23-ը Ֆրանսիայում արդեն կոչվել է արդարության պահ, օր, երբ այդ երկրի Սենատը կքննարկի ցեղասպանությունների ժխտումը քրեականացնելու հարցը, ի թիվս որոնց` 1915 թ. Օսմանյան կայսրությունում իրականացված Հայոց ցեղասպանության:
Շաբաթ օրը Փարիզում հազարավոր թուրքեր էին հավաքվել` հանդես գալու ընդդեմ օրենքի ընդունման: Ավելի վաղ Թուրքիայի վարչապետ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը և Ֆրանսիայի նախագահ Նիկոլա Սարկոզին նամակներ են փոխանակել, որոնցից հետևում է, որ Ֆրանսիան տեղին չի համարում օրենքի ընդունման հետ կապված Թուրքիայի սպառնալիքները:
Ֆրանսիայի Սենատի պատգամավոր, օրինագծի հեղինակ Վալերի Բուայեն Nouvelles d’Arménie կայքում հոդված է հրապարակել, որում նշում է, որ «օրինագիծը ոչ մի դեպքում հուշային չէ, ինչը կարող է խոչընդոտել պատմաբանների աշխատանքը»:
«Ազգային ժողովի քվեարկությանը հաջորդած արձագանքները հիանալի ցուցադրում են, թե որքան լայն տարածում ունի այսօր Ֆրանսիայում ժխտումը: Թուրքիայի իշխանությունները չեն հարգում ոչինչ, նույնիսկ Ֆրանսիայի ինքնիշխանությունը: Խոսքը մեր հանրապետության ներքին գործերին շատ լուրջ միջամտության մասին է` դիվանագիտական հարաբերությունները խզելու հոխորտանքով կամ, ավելի վատ` մեր ձեռնարկությունների դեմ պատասխան տնտեսական միջոցներով»,- հավելել է նա:
Թուրքիան Առևտրի համաշխարհային կազմակերպության անդամ է և Եվրամիության հետ կապված է Մաքսային միության մասին համաձայնագրով: Այս երկու իրավաբանական պարտավորությունները ներառում են ոչ խտրական վերաբերմունք Եվրամիության ընկերությունների նկատմամբ` պատժամիջոցների սպառնալիքի ներքո:
Տարբեր երկրներում փորձագետները գնահատում են օրինագիծը` որպես Թուրքիայի իշխանության վրա ճնշում գործադրելու գործիք: Մեկը դրանում տեսնում է Թուրքիային հակաիրանական կոալիցիայի մեջ ներգրավելու նպատակ, մեկ ուրիշն ասում է, թե ճնշումն ուղղված է Էրդողանի կառավարության դեմ, որն ակտիվորեն առաջ է քաշում արևմտյան հանրության ծրագրերի մեջ չմտնող նեոօսմանիզմի քաղաքականությունը:
Այսպես թե այնպես, ճնշումն ակներև է: Այն կրկնապատկվել է հունվարի 17-ին` 5 տարի առաջ սպանված Թուրքիայի «Ակոս» թերթի խմբագրապետ Հրանտ Դինքի գործով դատավճռից հետո: Առանց պատվիրատուների, միայն սպանություն կատարողներին պատժելը վրդովվեցնող արձագանք է առաջացրել ողջ աշխարհում: Գրեթե բոլոր ազդեցիկ միջազգային կառույցների` ԵԱՀԿ-ի, Եվրահանձնաժողովի, ԱՄՆ պետդեպարտամենտի ներկայացուցիչները նշել են, որ պետք է բացահայտվի պատվիրատուն: Սակայն, քանի որ նույնիսկ թուրքական ԶԼՄ-ներում նշվում է, որ պատվիրատուն Թուրքիայի իշխանություններն են, ակնհայտ է, որ Հրանտ Դինքի գործը հերթական ճնշումն է դառնում Էրդողանի համար:
Եթե Ֆրանսիայի Սենատը մերժի օրինագիծը, ապա, հավանաբար, դա կնշանակի, որ Թուրքիան ընդունել է իրեն առաջադրված պայմանները:
Readers' comments
Post a comment
Comments are welcomed and encouraged. However, comments not pertaining to the topic or containing slander or offensive language will be deleted. You have to be registered to be able leave your comment. Sign in or Register now for free.