Համացանցային պատերազմ. Փորձագետների խոսքով` Հայաստանի ՏՏ ոլորտը պաշտպանված չէ հարձակումից

Համացանցային պատերազմ. Փորձագետների խոսքով` Հայաստանի ՏՏ ոլորտը պաշտպանված չէ հարձակումից


Մասնագետների կարծիքով` Հայաստանի կիբեռտարածքն ավելի խոցելի է դառնում

Կիբեռանվտանգության փորձագետը կանխատեսում է, որ հայկական վեբ ռեսուրսների նկատմամբ հաքերային գրոհները կավելանան` մեղադրելով Ադրբեջանի հատուկ ծառայություններին` «համացանցային խուլիգաններին» հովանավորելու համար:

Հինգշաբթի մամուլի ասուլիսի ժամանակ անկախ վերլուծաբան Սամվել Մարտիրոսյանն ասաց, որ «կիբեռահաբեկչության» ազդեցությունը Հայաստանի վրա ավելի շոշափելի կլինի` տեղեկատվական տեխնոլոգիաներից երկրի առավել մեծ կախվածության պարագայում:

«Մի բան են համացանցային խուլիգանները, մեկ այլ բան, երբ Ադրբեջանի հատուկ ծառայություններն օգտագործում են հաքերային խմբեր»,- ասաց Մարտիրոսյանը:

Մարտիրոսյանը խոսեց նաև Հայաստանում կիբեռփորձագետների շրջանում տարածված այն մտահոգությունների և ենթադրությունների մասին, որ վերջերս Հայաստանի պետական և լրատվական կայքերի վրա մի քանի գրոհների հետևում կանգնած են Ադրբեջանի հատուկ ծառայությունները: Դրանց պատճառով կայքերը ժամանակավորապես խափանվել են:

«Սա լուրջ սպառնալիք է, քանի որ ժամանակի ընթացքում Հայաստանն ավելի ու ավելի է կախված դառնում տեղեկատվական տեխնոլոգիաներից»,- ասաց նա:

Մասնագետը կանխատեսմամբ` պարտադիր չէ, որ պետական կայքերը լինեն հաքերների առաջնային թիրախը:

«Գոյություն ունի ֆինանսական ոլորտ, զարգանում է էլեկտրոնային առևտուրը, ու, հնարավոր է, մի քանի տարուց ունենանք բավական լուրջ ՏՏ-ենթակառուցվածքներ: Դրանց խոցելիությունը կարող է լուրջ սպառնալիք լինել ոչ միայն կառավարական կայքերի, այլև շարքային քաղաքացիների համար»,- ասաց նա:

Խոսելով Հայաստանում կիբեռանվտանգության մասին` Ռազմավարական և ազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնի տնօրեն Ռիչարդ Կիրակոսյանն ընդգծեց, որ «կիբեռանվտանգությունը հանրապետության ազգային անվտանգության կարևոր գործոն է»:

«Վերջին մի քանի օրերին համակարգչահենները մի քանի կիբեռգրոհ են ձեռնարկել Հայաստանի պետական և լրատվական կայքերի վրա: Ըստ էության, կարող ենք փաստել, որ Հայաստանն ու Ադրբեջանը գտնվում են կիբեռպատերազմական վիճակում,- ասաց Կիրակոսյանը: - Խոցելիությունը կիբեռոլորտում խոցելի է դարձնում հանրապետությունը նաև մարտի դաշտում»:

Կիրակոսյանը նշեց, որ եթե առաջ հայկական լրատվական կայքերի վրա հաքերային հարձակումները պարբերաբար Ադրբեջանից էին իրականացվում, ապա վերջերս նման հարձակում էր եղել նաև Թուրքիայից, ինչն առաջացրել էր հայ մասնագետների լուրջ անհանգստությունը:

Կիրակոսյանը կոչ արեց ՀՀ նախագահին, Ազգային անվտանգության խորհրդի քարտուղարին և պաշտպանության նախարարին` առավել ուշադրություն դարձնել կիբեռանվտանգության խնդիրներին: Մասնավորապես, նա մի շարք առաջարկություններ ներկայացրեց, այդ թվում` դադարեցնել ՏՏ ոլորտում մենաշնորհը, արդյունավետ պաշտպանել հեղինակային իրավունքները, լրջորեն նախապատրաստվել կրիտիկական իրավիճակներին:

Կիրակոսյանը նաև առաջարկեց զարգացնել Հայաստանի ՏՏ ներուժը, որպեսզի ապահովեն ոլորտը արտաքին գործոնների կախվածությունից:

«Հայաստանում էներգետիկան և տրանսպորտը, ինչպես նաև հեռահաղորդակցության ամբողջ ոլորտը ռուսաստանյան ընկերությունների ձեռքին է, ինչը Ռուսաստանին գերիշխող դիրք է ապահովում: Անհրաժեշտ է ապահովել մրցակցություն: Այլապես ՏՏ ոլորտի զարգացումն անհնար է»,- ասաց նա:

Հայաստանը նաև մեծապես կախված է Վրաստանից, որով անցնում է Հայաստան մտնող հիմնական ինտերնետ կապուղին:

ԱրմենիաՆաուի էջերում