Ամերիկայի ամենաազդեցիկ հայկական լոբբիստական կազմակերպություններից մեկը մեղադրել է Հիլարի Քլինթոնին այն բանում, որ ԱՄՆ պետքարտուղարը փետրվարին անցկացվող երկխոսությանը հրավիրել է միայն այն կազմակերպություններին, որոնք կապահովեն հանդիպման բարեհաճ ընթացքը:

Հունվարի 8-ին Քլինթոնի գրասենյակը հրապարակել էր սփյուռքի մի քանի առաջատար կազմակերպությունների ցուցակը, որոնք հրավիրվել են դեմ առ դեմ քննարկելու մտահոգությունները` կապված երկու վաղեմի ախոյանների`Հայաստանի ու Թուրքիայի միջև հարաբերությունների կարգավորմանն ուղղված արձանագրությունների հետ:

Հրավիրյալների թվում են Ամերիկայի հայկական համագումարը (ԱՀՀ), ԱՄՆ Արևելյան և Արևմտյան թեմերը, Հայկական բարեգործական ընդհանուր միությունը (ՀԲԸՄ), «Վարդանի ասպետներ» կազմակերպությունը և Ամերիկայի հայ դատի հանձնախումբը (ԱՀԴՀ):

Բացի ԱՀԴՀ-ից, հրավիրյալ մյուս կազմակերպություններն իրենց աջակցությունն են հայտնել արձանագրությունները վավերացնելու Քլինթոնի ջանքերին: Մինչ ԱՀՀ-ն, ՀԲԸՄ-ն և «Վարդանի ասպետները» հաղորդագրություն են տարածել, որով կոչ են անում սատարելու արձանագրությունները, ԱՀԴՀ-ն, որը ՀՅԴ գլխավոր կազմակերպությունն է, բուռն քարոզարշավ է սկսել արձանագրությունների դեմ, որոնց մասին հայտարարվեց սեպտեմբերի վերջին:

Երկուշաբթի ԱՀԴՀ-ի ատենապետ Քեն Խաչիկյանը նամակ է ուղարկել Քլինթոնին, որում անդրադառնալով վերջինիս հրավերին` ասվում է, թե այն «չի համապատասխանում մեր ավանդական համայնքի դիրքորոշմանը, ինչպես նաև չի արտացոլում հայ-թուրքական արձանագրությունների վերաբերյալ ամերիկահայերի ընդդիմադիր կեցվածքը»:

ԱՀԴՀ-ն (www.anca.org) պնդում է, որ պետքարտուղարի հրավերի պատճառը Ամերիկայի հայ դատի հանձնախմբի կողմից Սենատի մեծամասնության ղեկավար Հարրի Ռիդին ուղարկված նամակն է, որպեսզի նա հորդորի Քլիթոնին «հնարավորություն տալ ամերիկահայերին իրենց կարծիքները հայտնելու»: Այժմ, սակայն, պետքարտուղարն ընդամենը «կողմնակալ» հրավեր է արել` այս կարծիքն է արտահայտել ԱՀԴՀ-ն` իր «Ասպարեզ» պարբերականում:

Ամերիկայի հայկական համագումարը (www.aaainc.org) ողջունել է Քլինթոնի առաջարկը:

«Հանդիպումը լավ առիթ է քննարկելու Թուրքիային պատասխանատվության կանչելու (առաջընթացը խոչընդոտող քայլերի համար) վարչակազմի ջանքերը»,- ասել է ԱՀՀ գործադիր տնօրեն Բրայան Արդունին:

Քլինթոնին ուղղված նամակում Խաչիկյանը պնդում է, որ որոշ կազմակերպություններ «միտումնավոր չեն ընդգրկվել», և կոչ է անում սփյուռքի առնվազն 14 կազմակերպություն ևս հրավիրել, այդ թվում` Հայ օգնության միությանը և Միացյալ հայկական ֆոնդին:

«Այս ձևաչափով Ձեր հրավիրած հանդիպումը չի ծառայի անկողմնակալ քննարկման բուն նպատակին, և այս բեկումնային պահին, ըստ էության, հակառակ արդյունք կունենա,- գրել է Խաչիկյանը: - Ներկայիս միջոցառումը, որն ամենայն հավանականությամբ միտումնավոր չի ընդգրկել ավանդական համայնքի և եկեղեցու բազմաթիվ ներկայացուցիչների` նրանց դիրքորոշման ու արժեքների պատճառով, կարող է դառնալ ոչ ժողովրդավարական և խիստ բացասական նախադեպ»:

Հայաստանյան քաղաքագետները ԱՀԴՀ-ի նկատառումները արդարացի են համարում, քանի որ տվյալ դեպքում ցանկացած քննարկում անիմաստ է դառնում:

«Ծիծաղելի դրության մեջ ենք հայտնվել, քանի որ իրականում Հայաստանի խորհրդարանը սպասում է Թուրքիայի կողմից արձանագրությունների վավերացմանը, որից հետո իրենք միանշանակ կվավերացնեն դրանք: Այս առումով ավելի ճիշտ կլիներ, որ Քլինթոնը թուրքական կազմակերպությունների հետ հանդիպեր»,- պարզաբանում է քաղաքական վերլուծաբան Երվանդ Բոզոյանը: