Խնդիրներ հարևանի մոտ. Երևան-Թեհրան հարաբերությունները Իրան-Արևմուտք առճակատման ֆոնին
Հայաստան-Իրան սահմանը Դեկտեմբերի 24-ին Հայաստան այցելեց Իրանի նախագահ Մահմուդ Ահմադինեժադը, որն այժմ շրջում է Լատինական Ամերիկայի երկրներով: ԱՄՆ պետդեպարտամենտի պաշտոնական ներկայացուցիչ Վիկտորյա Նուլանդը Ահմադինեժադի լատինամերիկյան ճամփորդությունն անվանել է «հուսալքության ժեստ»` պամանավորված նրանով, որ «Թեհրանը նոր դաշնակիցների փնտրտուքի մեջ դեսուդեն է նետվում»: Ուշագրավ է, որ Ահմադինեժադի` Հայաստան կատարած այցից հետո ԱՄՆ-ը հայտարարություններ չի արել «դաշնակիցների» մասին: Մինչ այդ, նույնիսկ Սուրբ Ծննդյան տոները չխանգարեցին Իրանի շուրջ իրավիճակի վատթարացմանը: ԱՄՆ-ի ռազմական հարվածը կարող է ոչնչացնել Իրանի ողջ միջուկային ծրագիրը: Նման հայտարարությամբ կիրակի հանդես է եկել ԱՄՆ ԶՈՒ շտաբերի պետերի միավորված կոմիտեի ղեկավար գեներալ Մարտին Դեմփսին: «Իրանը կարող է որոշ ժամանակով փակել Հորմուզի նեղուցը, սակայն այդ դեպքում ԱՄՆ-ը միջոցներ կձեռնարկի այն վերաբացելու ուղղությամբ»,- նախազգուշացրել է գեներալը: Իրանի նախազգուշացումը` փակել Հորմուզի նեղուցը, որով անցնում է նավթի արտահանման մոտ մեկ երրորդը, պայմանավորված է նրանով, որ Արևմուտքը սպառնացել է էմբարգո դնել Իրանից նավթի արտահանման վրա: Նավթային էմբարգո դնելու մասին որոշումը կարող է ընդունվել ամսվա վերջին` հունվարի 30-ին Եվրամիության երկրների արտգործնախարարների հանդիպման ընթացքում: Անցյալ ամիս Իրանը զորավարժություններ է անցկացրել Հորմուզի նեղուցում: Ի պատասխան` Իսրայելի իշխանությունները պատրաստվում են ԱՄՆ բանակի հետ համատեղ հակահրթիռային պաշտպանության ուժերի լայնածավալ վարժանքներ իրականացնել, ինչի մասին անցյալ շաբաթ հայտարարել էր Իսրայելի զինվորական հրամանատարությունը: Այդ ֆոնին Հայաստանի գործոնը, որը Իրանի հետ սահմանակից է Մեղրիում 40 կիլոմետրանոց հատվածով (գումարած 100 կմ սահմանը Ղարաբաղի հարավում, որը վերահսկվում է հայկական բանակի կողմից), հատկապես ծանրակշիռ է դառնում: Ակնհայտ է, որ Հայաստանը, ինչպես նաև նրա դաշնակից Ռուսաստանը, չի փորձի կանգնել Արևմուտքի կողքին հավանական ռազմական գործողությունների սկսման դեպքում: Իրանը Երևանից նման երաշխիքներ ստանալու կարիք ուներ, և նա դրանք հավանաբար ստացավ: «Հնարավոր չէ փոխել Հայաստանի և Իրանի քարտեզը»,- Երևանում այցի ժամանակ ասել էր Իրանի նախագահ Մահմուդ Ահմադինեժադը: Հայ փորձագետներն անմիջապես հայտարարեցին, որ խոսքը Ղարաբաղի ներկայիս տարածքի անուղղակի ճանաչման մասին: Միևնույն ժամանակ, պատահաբար տեղեկատվություն է հայտնվել հայ-իրանական խոշոր նախագծի մասին: «2011 թ. վերջապես սկսեց աշխատել «հոսանք` գազի դիմաց» հայ-իրանական բանաձևը: Թե կոնկրետ ո՞ր օրն ու ո՞ր ժամին կողմերը գործարկեցին այս նախագիծը` հայտնի չէ, քանի որ ոչ մի բարձրագոչ հայտարարություն չեղավ, ու ոչ մի կարմիր ժապավեն չկտրվեց: Սակայն փաստն այն է, որ Հայաստանը արդեն իսկ մոտ 2 մլրդ կվտ/ժ էլեկտրաէներգիա է արտահանել, որը գերազանցում է նույնիսկ ադամանդի արտահանման ծավալները»,- հաղորդել է news.am լրատվական գործակալությունը: Ուշագրավ է, որ այս ֆոնին սրվում են Իրանի և Ադրբեջանի հարաբերությունները: ԶԼՄ-ներում արդեն տեղեկատվություն է հայտնվել այն մասին, որ Ադրբեջանի նախագահի աշխատակազմի հասարակական-քաղաքական բաժնի պետ Ալի Հասանովի այցը Իրան, որը նախաձեռնվել է լարվածությունը թուլացնելու նպատակով, ապարդյուն է անցել: Իրանի Իսլամական Հանրապետության հոգևոր առաջնորդների վերջին հայտարարություններից դատելով` կարելի է ենթադրել, որ Թեհրանը մտադիր չէ թուլացնել Ադրբեջանի վրա ճնշումը նաև այս տարի:
Other Articles in Լուրեր
|
Readers' comments
Read commented Article
Post a comment
Read all 2 comments
Comments are welcomed and encouraged. However, comments not pertaining to the topic or containing slander or offensive language will be deleted. You have to be registered to be able leave your comment. Sign in or Register now for free.