Հայաստանում քաղցկեղով հիվանդների թիվը 2009 թվականին կազմել է 7657 մարդ, ինչը 321 հիվանդով ավելի է նախորդ տարվա ցուցանիշից:



«Գրանցվել է հիվանդացության 3-4 տոկոս աճ: Սա բնորոշ չէ միայն մեր երկրին, ամբողջ աշխարհում է գրանցվում 4 տոկոս աճ: Աշխարհում այսօր քաղցկեղով տառապում է 12 մլն մարդ, տարեկան մահացության թիվը 7 մլն է»,- ասում է ՀՀ ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնի տնօրենի տեղակալ, գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Գագիկ Բազիկյանը:

Ներկայացնելով հիվանդության ընդհանուր պատկերը` նա նշում է, որ առաջին տեղում թոքի քաղցկեղն է`1296 հիվանդ, երկրորդում`կրծքագեղձի քաղցկեղը`1092 հիվանդ, ապա մյուս օրգաններինը:

Հիվանդության առաջացման պատճառները տարբեր են:

«Նախ` ծերանում է հասարակությունը, երկրորդ`հորմոնային դեղամիջոցների, սննդի օգտագործումն է, օդի աղտոտվածությունը: 50 տոկոսը կազմում են սննդային և ոչ ճիշտ ապրելակերպը, ապա սթրեսներն են, վիրուսային հիվանդությունները, և միայն 10-12 տոկոսն է ժառանգական»,- ասում է Գագիկ Բազիկյանը:

Քաղցկեղը չունի բնորոշ ախտանիշներ: Այն քողարկվում է այլ հիվանդությունների ախտանիշների ներքո: Եթե անձը դիմում է բժշկի գաղտնի շրջանում` նախաքաղցկեղային փուլում, ապա բուժման արդյունքը 90 տոկոս է լինում:

Հայ-ամերիկյան առողջության կենտրոնի տնօրեն Խաչանուշ Հակոբյանը կարևորում է հիվանդների իրազեկված լինելը:

«Մեր կենտրոնի օրինակով կարող եմ ասել, որ հիմնադրման առաջին տարիներին շատ քիչ թվով կանայք գիտեին` ի´նչ է մամոգրաֆիան, հիմա ուրախությամբ պետք է նշեմ, որ կենտրոն այցելող կանանց 30 տոկոսը գալիս է պրոֆիլակտիկայի համար, ինչի դեպքում հեշտ է լինում կանխարգելումը»,- ասում է Հակոբյանը:

Ամեն տարի Հայաստանում հայտնաբերվում է քաղցկեղով հիվանդացության 7000 նոր դեպք: Հիվանդների 40-45 տոկոսը չափազանց ուշ է դիմում մասնագետներին:

Սկզբում հիվանդը դիմում է ընտանեկան բժշկին կամ առաջնային օղակի մասնագետին, իսկ թե նրանք որքա´ն են հասկանում ուռուցքաբանությունից, ցավոք, չեմ կարող ասել: Այդ իսկ պատճառով հիվանդների 45 տոկոսին մենք տեսնում ենք 3-4-րդ փուլում: Երկուսից մեկն արդեն ուշացած է գալիս,- ասում է Բազիկյանը:

Ուշ դիմելու հիմնական երկու պատճառներն են` հիվանդների անտարբերությունը սեփական առողջության նկատմամբ և առաջնային օղակի բժիշկների անուշադրությունը, պարզաբանում է Բազիկյանը:

Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնում բուժվում է առաջին աստիճանի քաղցկեղով հիվանդների 90-98 տոկոսը, երկրորդ աստիճանի դեպքում`50-55 տոկոսը, իսկ 3-4-րդ աստիճանների դեպքում`10-12 տոկոսը:

Բազիկյանը նշում է, որ մարդիկ չպետք է վախենան այս հիվանդությունից: Նա կարծում է, որ պետք է մարդկանց գիտակցությանը հասցնել, որ քաղցկեղը միայն ախտորոշում է, ոչ թե մահվան դատավճիռ:

Թեև մասնագետները պնդում են, թե Հայաստանում քաղցկեղի բուժումն անվճար է, սակայն բազմաթիվ օրինակներ կան, երբ հիվանդատերերից գումար են պահանջում:

«Մեկ հիվանդի բուժումը դրսում 30-40 հազար եվրո է, մեր պետությունը մեկ վիրահատության համար տալիս է 105 հազար դրամ (260 դոլար): Դրա մեջ մտնում են աշխատավարձը, կոմունալ վճարները»,- գանգատվում է Բազիկյանը:

Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնում յուրաքանչյուր հետազոտություն արժե մոտ 53000 դրամ (130 դոլար): Երբ հիվանդի մոտ հաստատվում է քաղցկեղ, բուժումը մտնում է պետպատվերի մեջ, սակայն մինչև հաստատվելը հետազոտությունների համար հիվանդները պետք է վճարեն, հետագայում որոշ դեպքերում էլ անհրաժեշտ է լինում վճարել նաև դեղերի համար:

«Մենք ի վիճակի չենք այսօր ամեն հիվանդի տրամադրել 3-4 հազար դոլարանոց դեղամիջոցներ»,- ասում է Բազիկյանը: